Etiketlenen üyelerin listesi

ALIM – SATIMDA KÂRIN BİR SINIRI VAR MI? FİYAT KONUSUNDA ALDANMAK AKDİ ETKİLER Mİ? A) KÂR SINIRI Dinimiz alım-satım için bir kâr sınırı belirlememiştir. Buna göre karşılıklı rızaya dayalı olmak, hile, yalan beyan, karşı tarafın ihtiyacını sömürme gibi bir durum bulunmamak kaydıyla satıcı malını dilediği fiyattan satabilir. Bunun delillerini şu şekilde belirtebiliriz: 1. Yüce Allah alım-satım konusunda şöyle buyurmuştur:

Bu konu 60 kez görüntülendi 1 yorum aldı ...
Alım-satımda kârın bir sınırı var mı? 60 Reviews

    Konuyu değerlendir: Alım-satımda kârın bir sınırı var mı?

    5 üzerinden | Toplam: 0 kişi oyladı ve 60 kez incelendi.

  1. #1
    Ehl-i Sünnet - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    emektar Emektar Üye emektar
    Üyelik tarihi
    05-02-2011
    Mesajlar
    2.827
    Adı geçen
    2 Mesaj
    Etiketlenme
    0 Konu
    @Ehl-i Sünnet

    ALIM – SATIMDA KÂRIN BİR SINIRI VAR MI?
    FİYAT KONUSUNDA ALDANMAK AKDİ ETKİLER Mİ?

    A) KÂR SINIRI

    Dinimiz alım-satım için bir kâr sınırı belirlememiştir. Buna göre karşılıklı rızaya dayalı olmak, hile, yalan beyan, karşı tarafın ihtiyacını sömürme gibi bir durum bulunmamak kaydıyla satıcı malını dilediği fiyattan satabilir.

    Bunun delillerini şu şekilde belirtebiliriz:

    1. Yüce Allah alım-satım konusunda şöyle buyurmuştur:

    “Ey iman edenler! Karşılıklı rızaya dayanan ticaret olması hali müstesna, mallarınızı, bâtıl (haksız ve haram yollar) ile aranızda (alıp vererek) yemeyin.” (Nisâ, 29)

    Bu âyette insanların birbirinin mallarını haklı bir gerekçeye dayanmaksızın yemeleri haram kılınmış, başkasının malını yemenin ancak karşılıklı rızaya dayalı olarak yapılan ticaret yoluyla mümkün olduğu belirtilmiştir. Satıcı ve alıcı, malın belirli bir fiyattan satılması konusunda anlaştıktan sonra kârın miktarının şu veya bu kadar olmasının bir önemi yoktur.

    2. Hz. Peygamber (s.a.v.) şöyle buyurmuştur:

    “Alıcı ve satıcı birbirinden ayrılmadıkları sürece satım akdini bozma hakkına sahiptir. Şayet her ikisi de doğru söyler ve [bu satıma ilişkin bilinmesi gereken şeyleri] açıklarlarsa yaptıkları alım-satım bereketli olur. Şayet [karşı tarafın bilmesi gereken bir şeyi] gizlerler ve yalan söylerlerse alım-satımın bereketi ortadan kalkar.” [Buhârî, buyu’, 16; Müslim, buyu’, 47]

    Buna göre mesela müşteri satıcıya “bu mal sana kaça mâl oldu? Benden ne kadar kâr ediyorsun?” vb. bir soru sorduğunda satıcı yalan beyanda bulunursa haram işlemiş olur. Doğru beyanda bulunur ve müşteriden ne kadar kâr edeceğini belirtir, müşteri de buna razı olursa kâr miktarının ne kadar olduğunun bir önemi yoktur.

    3. Şer’î delillerin hiçbirinde kâr miktarının belirli bir rakamla sınırlandırıldığına dair delil bulunmamaktadır. “Eşyada aslolan mübahlıktır” ilkesi gereğince hakkında delil bulunmayan bir konuda yasaklık söz konusu olamaz.

    Bununla birlikte;

    a) Maslahatın gerekli kıldığı durumda devlet piyasaya müdahale ederek belirli malların satımı için bir alt ve üst sınır belirleyebilir. Fıkıh literatüründe buna “tes’îr [narh]” denilir. Şayet devlet tarafından böyle bir fiyat sınırlandırılması yapılmış ise buna uymak gerekir.

    b) Fiyatın serbest yollarla oluşması esastır. Piyasaya hileli müdahalelerle, spekülasyonlarla, karaborsacılık vb. yollarla fiyatları belirlemeye çalışmak dinimizde yasaklanmıştır.

    B) FİYAT KONUSUNDA ALDANMANIN AKDE ETKİSİ

    Malın piyasadaki değeri konusunda müşterinin bilgisizliği bir mazeret teşkil eder mi?

    Klasik fıkıh literatüründe buna “gabn [fiyat konusunda aldanma]” adı verilmiştir. Gabin, gabn-i yesîr ve gabn-i fâhiş şeklinde ikiye ayrılmaktadır. Gabn-i yesîr küçük miktarlı aldanma anlamına gelir. Bu, bir mala fiyat biçenlerin belirttiği sınırlar kapsamında yer alan aldanmadır. Mesela bir bisiklete piyasada bu işle uğraşanların bir kısmı 500 bir kısmı 400 bir kısmı 600 tl fiyat biçiyorsa bu bisikletin ortalama fiyatı 500 kabul edilir. Ortalama fiyatın altında olup fiyat biçenlerin verdiği 400 tl’ye kadar olan kısım veya ortalama fiyatın üstünde olup fiyat biçenlerin verdiği 600 tl’ye kadar olan kısım gabn-i yesîr olarak değerlendirilir. Gabn-i yesîr, akde hiçbir şekilde tesir etmez. Yani bir kimse bu fiyatla bir mal aldıktan sonra piyasadaki diğer fiyatları görünce “ben aldanmışım, bu akdi bozmak istiyorum” diyemez.

    Gabn-i fâhiş ise bir mala fiyat biçenlerin tümünün biçtiği fiyatların altında veya üstünde olan fiyattır. Mesela ortalama 500 tl’lik bir bisiklete hiç kimse 600’den fazla fiyat biçmemişse bir kimsenin bu bisikleti 700 tl’ye alması durumunda gabn-i fâhiş [aşırı aldanma]dan söz edilir. Mecelle'de menkul mallar, gayri menkul mallar ve hayvan alım satımlarında gabn-i fâhiş için çeşitli yüzdeler belirtilmişse de gerek Hanefî mezhebinde gerekse diğer mezheplerde genel hüküm, burada belirttiğimiz gibidir.

    Aşırı aldanmanın söz konusu olduğu akitler bozulabilir mi? Bu durum akdin sıhhatine tesir eder mi? Bu konuda iki görüşten söz edilir:

    Birinci görüş: Gabn-i fâhiş, aldatma olmadıkça akdi etkilemez.

    Hanefîlere göre ve Mâlikîler ve Şâfiîlerdeki meşhur görüşe göre ortada bir hile ve aldatma, fiyat konusunda karşı tarafa yalan beyanda bulunma gibi bir durum söz konusu olmadığı sürece gabn-i fâhiş akde tesir etmez, kişi yanıldığını ileri sürerek akdi bozamaz. Zira burada kusur, piyasa konusunda yeterli araştırmayı yapmadığı için kendisine aittir. Piyasadaki istikrarın korunması bu tür akitlerin geçerli sayılmasına bağlıdır. Aksi takdirde herkes “bu akitte aldanmışım, bunu bozmak istiyorum” gibi gerekçelerle yaptıkları akdi bozabilirler. Bu durum ise piyasa istikrarını olumsuz etkiler.

    İkinci görüş: Gabn-i fâhiş, akdi mutlak olarak etkiler.

    Bazı Hanefî ve Mâlikîler ile Hanbelîlerin geneline göre ortada bir aldatma bulunmasa bile aşırı aldanmanın söz konusu olduğu akit, aldanan şahıs tarafından feshedilebilir.

    Kanaatimce piyasa istikrarı birinci görüşün tercih edilmesini gerektirmektedir. Vallahu a’lem.

    (Soner Duman /20.Nisan.2017/Perşembe)

  2. #2
    Kaptan - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    emektaremektar Kıdemli Üye emektaremektar
    Üyelik tarihi
    09-01-2012
    Mesajlar
    12.980
    Adı geçen
    35 Mesaj
    Etiketlenme
    0 Konu
    @Kaptan
    Alıntı Ehl-i Sünnet Nickli Üyeden Alıntı
    ALIM - SATIMDA KÂRIN BİR SINIRI VAR MI?
    FİYAT KONUSUNDA ALDANMAK AKDİ ETKİLER Mİ?


    Buna göre mesela müşteri satıcıya "bu mal sana kaça mâl oldu? Benden ne kadar kâr ediyorsun?" vb. bir soru sorduğunda satıcı yalan beyanda bulunursa haram işlemiş olur. Doğru beyanda bulunur ve müşteriden ne kadar kâr edeceğini belirtir, müşteri de buna razı olursa kâr miktarının ne kadar olduğunun bir önemi yoktur.
    Kaça aldığımdan, ne kadar kar ettiğinden sana ne arkadaş.
    Döverim lan ben bu müşteriyi

Konu Bilgileri

Users Browsing this Thread

Şu an 1 kullanıcı var. (0 üye ve 1 konuk)

Benzer Konular

  1. AK Parti yi istemeyen ların KARIN AĞRILARI
    By agbi in forum GÜNDEM VE SİYASET
    Cevaplar: 20
    Son Mesaj: 21-02-2013, 19:38
  2. Fiyat Listeleri Takip Programı İndir
    By kamazaki0101 in forum İNTERNET ve BİLGİSAYAR
    Cevaplar: 0
    Son Mesaj: 07-06-2012, 17:55
  3. fiyat dedektifi (www.fiyatdedektifi.com)
    By ibrahimi in forum İNTERNET ve BİLGİSAYAR
    Cevaplar: 11
    Son Mesaj: 05-02-2010, 15:40
  4. asıl mal sahibi ne fiyat istiyor?
    By muğlakgölge in forum RİSALE-İ NUR
    Cevaplar: 1
    Son Mesaj: 24-05-2008, 23:49
  5. Chat'DE YAŞ SINIRI YOK:)
    By m_ozdamar in forum FOTO / KARİKATÜR
    Cevaplar: 8
    Son Mesaj: 23-12-2006, 01:24

Yetkileriniz

  • Konu Acma Yetkiniz Yok
  • Cevap Yazma Yetkiniz Yok
  • Eklenti Yükleme Yetkiniz Yok
  • Mesajınızı Değiştirme Yetkiniz Yok
  •  

Giriş

Facebook platformu Giriş